De dialoogvraag voor dit jaar hebben we als volgt geformuleerd:
Wat is het potentieel van tussenruimte?
ademruimte
Als dialoogbegeleiders werken we veel in en met deze tussenruimte en hebben we misschien al enig besef van de waarde ervan. De ruimte:
- tussen mensen,
- tussen woorden,
- tussen werelden, eilanden en polen
- in de tijd.
Dit jaar onderzoeken we dus graag hoe ieder van ons dat werken met de tussenruimte doet en wat er mogelijk is.
- Wat is tussenruimte?
- Hoe faciliteer of creëer je als dialoogbegeleider tussenruimte? Wat vraagt de tussenruimte van ons als mensen?
- Wat is de waarde van tussenruimte in een gepolariseerde omgeving?
- Wat is de relatie tussen verbinding en tussenruimte?
- Hoe trek je grenzen en baken je ruimte af?
Hoe doen we dat?
28-1: Wat is tussenruimte?
In onze eerste online dialoog onderzochten we de vraag: Wat is tussenruimte?
In een dialoog, met oude bekenden uit het netwerk en ook nieuwe gezichten, gingen we in meerdere stappen in gesprek, afgewisseld met beelden en poëzie.
We kwamen langs de tussenruimte in een groove, een pauze, een ademruimte, een creatieve ruimte, tussen de herfst en de lente, in polarisatie en het dansen van de 5 ritmes. We bespraken de tussentijd: verwachtingsvol, kleurrijk, maar ook angstig, in de mist, vol van niet weten. We raakten het verschil tussen een grens en een tussenruimte. En vroegen ons af of het hele leven niet een opeenstapeling van tussenruimtes is.
Carry Rosenblatt Limpens – Tussenruimte
9-4: Wat vraagt het van een begeleider om een dialoog te begeleiden in een gepolariseerd veld?
In onze tweede dialoog was er alle ruimte voor het uitwisselen van ervaringen over het begeleiden van dialoog in een gepolariseerde setting. We kwamen aspecten tegen als: vrijwillige of opgelegde deelname, ruimte voor ongemak, ruimte geven aan pijn, erbij blijven, je eigen triggers kennen en daarmee omgaan, spanning zien als een symptoom van iets groters, alertheid op dominante stemmen en oordelen die erin sluipen, bewustzijnsvernauwing erkennen, je hart zacht houden, oprecht nieuwsgierig zijn naar de ander, vergevingsgezindheid, ruimte maken voor diversiteit, regels werken alleen als je je er allemaal aan houdt, uitnodigen om ‘shit-punten’ in te brengen en agressie in dialoog.
Dat laatste punt: Hoe we omgaan met agressie in een dialoog? bleek tot grote nieuwsgierigheid te leiden waardoor we aan het eind op het puntje van onze stoel zaten en uitkijken naar de volgende dialoog.
Carry Rosenblatt Limpens – Wat vraagt het van een begeleider om een dialoog te begeleiden in een gepolariseerd veld?
19-6: Hoe begeleid je het ongemak in de tussenruimte die dialoog biedt?
Het verslag van de derde dialoog kun je hier lezen. Het woord ongemak diende zich aan en werd verder onderzocht.
5-10: Landelijke netwerkdag – Tijdens de netwerkdag onderzoeken we: Wat is het potentieel van ongemak in de tussenruimte?
Het werd een dynamische dag waarbij het ongemak zich aandiende, we erbij bleven en het onderzochten. We ontdekten daardoor het potentieel om te ontwikkelen door het ongemak.
Iets concreter ontdekken we dat:
- We de neiging hebben niet-conform gedrag/ongemak te willen wegregelen of oplossen (terwijl het de dialoog kan verrijken)
- Ongemak toelaten van deelnemers aan de dialoog incasseringsvermogen vraagt.
Yvonne Versteeg
Nog steeds dankbaar en blij dat ik er was ….
Ik neem mee in mijn dagelijks leven:
– De grotere vrijheid in het beleven van Ongemak.
– Het onderscheiden welk ongemak van mij is en
wat ik dieper in de ogen wil/heb te kijken en
waar het ongemak niet van mij is en
dat ik het niet hoef op te lossen/weg te nemen.
17-11: online dialoog – Welke normen hanteren we als begeleiders in een dialogische tussenruimte?
We startten na de check-in met een waardevolle uitwisseling van ervaringen over situaties waarin je iets wat je (intern) afwees toch hebt verdragen in een dialoog. Daarna hebben we onderzocht wat in deze (ongemakkelijke) situaties kan helpen en daaruit kwam een aantal suggesties:
- Starten met helderheid over de afspraken voor het gesprek.
- Als mensen zich niet aan de afspraken houden, dat gedrag bevragen in plaats van meteen erop aanspreken of vragen of ze het twee uur kunnen uithouden zich wel aan de afspraken te houden en dan te kijken wat het heeft opgeleverd.
- Starten met een houding van Gelijkmoedigheid of Compassie of het uitgangspunt dat het OK is om niet begrepen te worden.
- De dialogische grondhouding voorleven en mensen op die manier te inspireren na te volgen.
- De kwaliteit van het innerlijk werk van de begeleider is belangrijk. Dus goed kunnen onderscheiden wat je als persoon raakt en hoe je daar goed mee omgaat ten behoeve van de groep.
- In plaats van een ongemakkelijke of lastige situatie als begeleider te willen oplossen, schakelen naar het delen van je observaties in de groep met een vraag.
- Ongemakkelijke situatie verwelkomen in plaats van verdragen. Een zachtere insteek voor jezelf en de groep.
ademruimte